• مدیریت دانش

    مدیریت دانش

چالشهاي توليد محصول

چالشهاي توليد محصول مقدمه

سازمانهاي امروز در گذر از يك تغييرات انقلاب گونه از عصر صنعتي به عصر اطلاعات هستند، و موفقيت سازمانها به برنامه ها و استراتژي آنها وابسته است كه چطور مي توانند به خوبي منافعي را از اقتصادهاي گسترده شده، به دست آورند. موفقيت سرانجام به سازمانهايي تعلق دارد كه بتوانند فناوري جديدي را از دارائيهاي فيزيكي به وجود آورند و از اين طريق به محصولات استاندارد دست يابند. بازار جهاني شامل مجموعه اي از سازمانهايي است كه با مليتهاي مختلف براي موفقيت به رقابت در زمينه كيفيت، قيمت تمام شده، رضايت مشتري و خشنودي مشتري خواهند پرداخت.



بــراي توليد محصولات در كلاس جهاني به طـــــــوري كه قابل رقابت در بازارهاي بين المللي باشد ضرورت برنامه ريزي استراتژيك را اجتناب ناپذير مي كند تا قابليت عملكردي رقبا، نقاط قوت و ضعف را شناسايي به طوري كه مبنايي براي ايجاد تغييرات دائمي و تعريف استراتژي هاي توليدي و صنعتي باشد. لذا هدف تحقيق اين است كه باتوجه به اهداف نهايي سازمانهاي كلاس جهاني و مشخصه هاي اين نوع سازمانها به ايجاد يك ساختار كلي علمي و عملي مرتبط بين اهداف استراتژيك و اهداف عملياتي براي توليد در كلاس جهاني و درنتيجه صادرات مي پردازد.



1 - فلسفه توليد در كلاس جهاني: ظهور عصر اطلاعات بسياري از تصورات اساسي رقابت در دوره صنعتي را قديمي كرده است وسازمانها نمي توانند مدت طولاني توانايي مزيت رقابتي را تنها با جايگزين كردن فناوري جديد حفظ كنند. موفقيت سريع در عصر اطلاعات نيازمند ظرفيت جديد در سازمانهاست. توانايي يك سازمان، در آماده كردن و بهره گيري از دارائيهاي غيرملموس است كه اين حساس تر و مهمتر از سرمايه گذاري و مديريت در دارائيهاي ملموس است. دارائيهاي غيرملموس قادرند يك سازمان را براي حفظ روابط با مشتريان، وفاداري آنان، توليد محصولات و خدمات جديد، توليد محصولات با كيفيت بالا و براساس سفارش مشتري و خدمات با هزينه پايين و دركوتاهترين زمان انتظار، آماده كردن مهارتهاي كارمندان و ايجاد انگيزش براي ادامه فرايند بهبود و به كارگيري فناوري اطلاعات به طور اثربخش ايجاد كنند. زماني سازمان به وضعيت توليد در كلاس جهاني مي رسد كه توانسته باشد به طور موفقيت آميزي قابليتهاي توليدي براي پشتيباني از كل شركت دردستيابي به يك مزيت رقابتي مستمر در زمينه هايي از قبيل هزينه، كيفيت، تحويل كـــــــالا، انعطاف پذيري و نوآوري ايجاد كند.



توليدكنندگان كلاس جهاني عمليات توليدي خود را بايد طوري دنبال كنند كه به صورت بيروني موردحمايت قرار گيرند. اين نوع سازمانها بيشتر مايل هستند كه نيروي كار، تجهيزات و سيستم هاي خود را بهينه سازند.

بنابراين، به طور پيوسته سازمانهاي مختلف جهان را موردتجزيه وتحليل قرار مي دهند. يكي از ويژگيهاي اصلي توليدكنندگان كلاس جهاني، توان سازگاري سريع آنها با تغيير نياز مشتريان و بازار است. شركتي كه از قابليتهايي نظير طراحي، توليد و ارسال كالاهاي جديد به مشتـــريان درحداقل زمان برخوردار باشد سريع تر رشد مي كند. طبق تعريف، توليد در كلاس جهاني به عنوان يك ايدئولوژي توليدي است كه براي رسيدن به وضعيت توليد محصـــولات در كلاس جهاني به كار گرفته مي شود. ماهيت، اساس و جوهره توليد در كلاس جهاني، بهبود مستمر منابع سازمان است. سازمانهايي كه خود را با فلسفه توليدي سازگار مي سازند. به طورجدي در جستجوي فرصتهايي براي بهبود در زمينه هاي كليدي از قبيل كيفيت، هزينه، ارسال كالا، انعطاف پذيري و نوآوري هستند.



2 - نقش روباتها و سازمانهاي جهان تراز: از سال 1980 تلاش بسياري براي افزايش نيروي كار توليدي صنايع صورت گرفته است. مطالعات متعددي توسط موسسات مختلف براي بررسي تاثير آن بر نيروي كار توليدي چنين سازمانهايي انجام شده است. در سازمانهاي توليد در كلاس جهاني كاهش نيروي كار مستقيم را به دنبال دارد كه به دليل استفاده از رباتها يا كاهش نيروي كار ايجاد شده توسط اجراي روشهاي توليد در كلاس جهاني است. ميليونها كارگر در آينده نزديك درنتيجه استفاده از رباتها بيكار خواهند شد. ايالات متحده در انتهاي سال 1986 حدود 25 هزار ربات را در كارخانجات خود به كار گرفت.



اروپاي غربي حدوداً 26 هزار و ژاپن حدود 70 هزار ربات را در كارخانجاتش به كارگرفته است. (STEUDEL, H.J) خوش بينــــــــانه ترين پيش بيني ها بيانگر به كارگيري 300 هزار ربات در آمريكا و اروپا در سال 2005 است. براساس گزارش جنرال موتورز، هر ربات وقتي در سه شيفت كار كند، جايگزين 2/7 نفر مي شود. ضرب كردن 2/7 در 300 هزار به عدد 800 هزار كارگر مي رسد كه در ســــال 2005 بيكار خواهندشد. اما گفته مي شود، صنعت جديد رباتها برخي از اين شغلها را مجدداً جذب خواهد كرد و شغلهاي جديدي مثل برنامه ريزي و نگهداري از رباتها دركارخانجات ايجاد خواهدشد. همچنين همزمان، امكان ايجاد فرصتهاي شغلي جديد در توليد وجود دارد لذا، به طوركلي جاي نگراني نيست و رباتها واقعاً جاي هيچكس را در كارخانجات تنگ نخواهند كرد.



3 - طراحي مفهومي توليد در كلاس جهاني: طبيعت پر از ارگانيسم ها و اكوسيستم هاي پيچيده است و انسانها سيستم هاي اجتماعي، معنــوي و مكانيكي پيچيده اي را به وجود آورده اند. در يك سازمان كه يك سيستم پيچيده است از تعداد زيادي بخش تشكيل شده كه از روشهاي مختلف نسبت به يكديگر واكنش نشان مي دهند. در سيستم هاي سازماني و مكانيكي، مي توان وابستگي دروني و اثرات متقابل بين بخشهاي مختلف را يك نوع تبادل اطلاعات يا ارتباط دانست.



ادبيات توليد در كلاس جهاني ساختار فعل و انفعالات بين واحدهاي سازمان را مشخص مي كند كه چه چيزي مرز بين سازمانهاي توليد در كلاس جهــــاني و ديگر سازمانها را معين مي سازد. چرا برخي سازمانها تحت حاكميت معماري سازمان هستند، و برخي از آنها تحت حاكميت معماري بازار قرار دارند؟ ايدئولوژي توليد در كلاس جهاني به طور اتوماتيك يك سيستم تجــزيه پذير نيست، زيرا مي توان سيستم ها را به مدول هايي تقسيم كرد كه فعاليتهاي داخلي آنها نسبت به فعاليتهاي داخلي ديگر مدول ها كاملاً وابستگي داشته باشد.



معمــــاري توليد در كلاس جهاني معين مي كند كه چه مدول هايي به عنوان بخشي از سيستم سازمان بوده و وظيفه آنها چه خواهدبود سپس مرزها به طور مبسوط مشخص مي شوند كه چگـــونه مدولها به يكديگر واكنش نشان مي دهند و اينكه چگونه با يكديگر ارتباط پيدا مي كنند. درباب معماري و طراحي توليد در كلاس جهاني و با توجه به وجود مجموعه اي از روشها بادوام ترين سيستم ها، آنهايي هستند كه طراح، قوانين طراحي را به وضوح پيش رو قرار داده و آنها را به خوبي با يكديگر ارتباط دهد و آثار آنها را بر يكديگر بررسي كند.



4 - مؤلفه هاي اساسي: رقابت در كلاس جهاني، بدين معناست كه سازمانها در بازار جهاني درهر رقابتي موفق باشند. يعني اينكه از نظر كيفيت، زمان انتظار، انعطاف پذيري، هزينه و قيمت، خدمت به مشتري و نوآوري از هر رقيبي بهتر باشد يا با او برابري كند. مؤلفه هاي كليدي براي توليدكننده كلاس جهاني مفاهيم وسيع توليد دركلاس جهاني را به عملكردهاي خاصي در سازمان موردتوجه قرار مي دهد. هركدام از مؤلفه هاي كليدي با توصيفي مختصر از چگونگي تاثير آنها بر سازمان توليدي و قابليت رقابتي آن ارائه شده است. هريك از اين اهداف به تنهايي مهم هستند، با اين حال آنها در كنار يكديگر تاكيد بر فعاليتها و گرايشهايي كه كلاس جهــــاني را تعريف مي كند، ‌توصيف مي شوند، مؤلفه هاي اساسي ساختار كلي مديريت »توليد در كلاس جهاني« در سازمانهاي جهان تراز، عبارتند از:



الف - كاهش زمان انتظار؛

ب - كاهش هزينه هاي عملياتي؛

ج - شفاف سازي عملكرد كسب و كار؛

د- كاهش زمان رسيدن به بازار؛

ذ - تامين انتظارات مشتري؛

ر - ساده و موثركردن فرايندهاي تامين منابع؛

ز - مديريت عمليات و مكانهاي چندگانه و جهاني.

الف - كاهش زمان انتظار: در بازار جهاني، توليدكننده هايي موفق تر هستند كه توانايي حمل سريعتر كالا را داشتــــه باشند. حمل سريع، مي تواند به طور يقين رضايت مشتري را افزايش دهد. درتمام موارد زمان انتظار كوتاهتر، انعطاف پذيري را افزايش داده و ريسك را كاهش مي دهد. زمان انتظار، تجمعي و دوسويه است يعني اينكه رسيــــدگي به سفارش، برنامه ريزي، تهيه، بازرسي، توليد، نظم دهي، انتخاب، بسته بندي و نقل وانتقال آنها همگي در زمان انتظار هستند، و زمان زنجيره تامين به زمان كل اضافه مي شود. توليد در اندازه هاي بزرگ با تاكيد بر هزينه كمتر، موجودي را افزايش داده و با كاهش انعطاف پذيري و توانايي پاسخگويي، زمانهاي انتظار را افزايش مي دهد. ســــازمانها بايد به صورتي پويا اندازه هاي توليد را با تقاضاي بازار انطباق دهند. تلاش براي پيشرفت متناوب مستمر كه بر كاهش زمانهاي آماده سازي تاكيد مي كند، مي تواند به سازمـــــانها درجهت كاهش اندازه هاي توليد كه باعث انعطاف پذيري در پاسخگويي به تقاضاي بازار مي گردد كمك كند.



ب - كاهش هزينه هاي عمليات: هزينه ها بخشي از سودآوري هستند. هنگامي كه سازماني فرايندهاي عملياتي دركلاس جهاني را به كار مي گيرد، به طور همزمان در زمينه چندين شاخص ازجمله هزينه زمانهاي انتظار، موجودي و خدمات به مشتري، رشد مي كند. اين رويكرد با تاكيد بر كاهش هزينه بدون اينكه نيازي به تغيير فرايند كسب و كار باشد، ارتباط دارد كه اين كاهش هزينه، مي تواند ساير شاخصهاي عملياتي را تحت تاثير قرار دهد. امروزه بيشتر محصولات توليدي، با هزينه دستمزد مستقيم، معمولاً كمتر از 20 درصد و يا حتي كمتر از 10 درصد است، درحالي كه هزينه مواد محصولات بيش از نيمي از هزينه فروش محصولات را دربر مي گيرد و بقيه هزينه مربوط به هزينه سربار است. به دليل اينكه هزينه هاي دستمزد كارگر روند ثابتي دارد، به كارگيري اثربخشي اين منابع مي تواند زمان اضافي توليد برنامه ريزي نشده، تسريع و تهيه منابع خارجي از شركت را كاهش دهد. كاهش هزينه سربار، روش مناسبي براي كاهش هزينه از طريق استفاده از اتوماسيون براي موثركردن فرايندهاي مديريت، تهيه، توليد و يا مشتري است.



ج - شفاف سازي عملكرد كسب وكار: محيط توليد همواره متغير و محرك امروزه نياز به پاسخگويي سريعتر به تغييرات در بازار نوآوري محصولات و رويدادهاي زنجيره تامين دارد. در چنين محيطي بي اطلاعي، يكي از تهديدهاي سازمانهاست. مديران بايد چگونگي دستيابي سازمان به اهداف استراتژيك خود را مشخص سازند. سيستم اطلاعاتي اثربخش سازمان مي تواند شفافيت كلي در عمليات را به ارمغان آورده و اطلاعات كامل در زمينه معيارهاي عملكرد مديريت، فرايند و شناسايي و اصلاح مشكل فراهم كنند. چنين سيستمــي مي تواند به افزايش درآمد ازطريق رسيدن به مزيت رقابتي كمك كند.



د - كاهش زمان رسيدن به بازار: توسعه و معرفي محصولات و خدمات جديد براي بسياري از سازمانهاي توليدي موضوعي حياتي است. فرايندهاي منظم براي ارائه محصولات جديد مي تواند به مزيتهاي رقابتي قابل توجهي منجر شود. علاوه بر توسعه محصول جديد، فرايندها و منابع مشابهي براي پيشبردهاي محصول، اصلاحات و تغييرات در سيكل عمر محصول به كار مي رود.



كارايي و فرايندهاي تحقيق و توسعه بر فعاليتهاي رده بالا و نيز رده پايين تر موثر خواهدبود لذا موفقيت در بازارهاي رقابتي امروز، تنها مي تواند ازطريق نوآوري چابك و بازاريابي تهاجمي به دست آيد.

ذ - تامين انتظارات مشتريان: موفق ترين سازمانهاي جهان تراز، تنها نيازهاي مشتري را برآورده نمي كنند بلكه آنها فراتر از حد انتظار مشتري رفته و با هدايت سازمان به سطحي كه رسيدن به آن سطح براي ديگر سازمانها مشكل است، در بازار رقابت پيروز مي شوند. توليدكنندگان موفق، تمام روابط مشتري را از خدمات محصول تا خدمات ارسال كالا، مديريت مي كنند و اين امر مي تواند در تامين انتظارات مشتريان موثر باشد. سنجش و بهبود تمام فرايندها در سيكلهاي ارائه سفارش و برآورده كردن آنها اجازه خواهد داد تا انتظارات مشتريان برآورده شود.

ر - موثركردن فرايندهاي تامين منابع: امروزه تامين منابع خارجي عمليات توليدي سازمانها به دليل توانايي تغيير سريع انعطاف پذيري در محصولات، ضروري است و ازطريق برخي مزاياي اقتصادي يا ساير عوامل سودآوري كه مربوط به هزينه ها بوده مرتبط است. هدف سازمانهاي بزرگ و كوچك، تبديل شدن به سازماني در كلاس جهاني و توانايي رقابت در بازارهاي جهاني امروز است. سريع ترين راه رسيدن به اين هدف براي توليدكنندگان ازطريق مشاركت با سازمانهايي است كه توانمنديهاي بالايي در مراحل خاصي از فرايند چون توليد به دست آورده اند. با مشاركت توليدكنندگاني كه در كلاس جهاني قرار دارند، مي توان با سرعت مزايايي را براي سازمان به دست آورد مثل فرايندها، كيفيت بالا و تحويلهاي به موقع، سازمان را براي برآورده ساختن انتظارات مشتريان افزايش داده و در زمينه هايي تاكيد كرد كه بهترين نوآوري، طراحي، بازاريابي توزيع، فروش يا توليد را انجام مي دهد.



ز - مديريت عمليات و مكانهاي چندگانه و جهاني: جهان درحال كوچكتر شدن است و هر كسب و كاري به صورت مجازي در برخي از اشكال تجارت بين المللي صورت مي گيرد. هر مدير بايد اين حقيقت را دريابد كه اهداف كسب و كار جهاني را در برنامه ها، فرايندها و استراتژي هاي سازمان مدنظر داشته باشد، محصــــــولات را براي تقاضاي بازارهاي بين المللي طراحي كند، به دنبال تامين كنندگان در ساير مناطق جغرافيايي بوده، قوانين و انتظارات ملي، فرايندها و نيازمنديهاي صادرات و كانال هاي فروش جديدي ايجاد كرده و عمليات توليدي را هماهنگ سازد. جهاني سازي و تجارت الكترونيك، رفتارها و عملكردهاي كسب و كار سنتي را تغيير داده است. اگر توليدكنندگان نتوانند در بازارهاي جديد توسعه يابند، ممكن است كه سهم بازار آنها با ورود رقباي جديد ازبين برود و مشتريان خود را از دست بدهند. سازمانها بايد محصولات و خدمات خود را بامشتريان جديد بالقوه مطابقت دهند.



5 - موردكاوي سازمانهاي كلاس جهاني: رقابت درعصر اطلاعات برخي چالشهاي منحصر به فردي را به همراه دارد كه كسب و كار بايد توانايي انجام آن را داشته باشد. توجه به مشتري و درك مشتريان به طور فزاينده با اهميت شده و دانستن اينكه مشتريان چه مي خواهند و چه نيازي دارند آنها را بـــه يك مكتب تجاري كسب و كار ارزش افزوده منحصر به فرد و درنتيجه صادرات موثر تبديل مي كند. سازمانها، اطلاعــــات را براي ارتباط با مشتري به كار مي گيرند و بايد قادر باشند تا فناوري اطلاعات را با تمام فرايند توليد كه شامل: پژوهش، طراحي، توليد، توزيع، بازاريابي و خدمات پس از فروش است، ادغام كنند. توجه به جهاني سازي تجارت كسب و كار، فناوري اطلاعات موانع زماني و مكاني، تفاوتهاي ميان شركتهاي كوچك و بزرگ را از بين مي برد لذا سازمانهاي كوچك و چابك مي توانند به طور اثربخشي در برابر غولهاي صنعتي رقابت كنند. اين حالت يك رقـــــابت جديدي را ايجاد مي كند كه حد و مرز بين بازار جهاني و داخلي را مشخص نمي سازد. در بسياري از سازمانها هنوز مديريتها از مزاياي استراتژيك حاصل از اجراي تكنيك هاي توليد در كلاس جهاني ناآگاه هستند و حركتي از خود نشان نداده اند. باتوجه به اينكه يكي از موانع اصلي اجراي توليد در كلاس جهاني فقدان دانش است، جدول (1) برخي اطلاعات درمورد مزاياي مالي و استراتژيك تكنيك هاي توليد در كلاس جهاني را نشان مي دهد.







نتيجه گيري

سازمانهاي جهان تراز، سازمانهايي هستند كه بهترين عملكرد را در سطح جهاني در ارتباط با سازمانهاي مرتبط داشته و رابطه نزديكي نيز با مشتريان و تامين كنندگان دارند. هر سازماني مي تواند از دانش و تجربه گذشته استفاده كند ولي بسياري از اين سازمانها بينش يا تمايل يادگيري از اين تجربيات را ندارند. همكاري و هماهنگي به وسيله اطلاعات از عواملي هستند كه باعث كارايي زنجيره تامين مي شوند. عوامل كليدي توليد در كلاس جهاني، براي ايجاد صرفه جويي در هزينه عمليات و پاسخگويي كارا، ارائه خدمات عالي به مشتري و اداره مناسب منابع، بر اطلاعات تكيه مي كنند.



توليدكنندگان در كلاس جهاني مي توانند چگونگي رقابت را انتخاب كرده و در شرايط تعيين شده از سوي سازمان، رقابت كنند. توليدكنندگان در كلاس جهاني مي توانند از اطلاعات به عنوان ابزاري استراتژك درجهت رسيدن به اهداف خود استفاده كنند. به طور خلاصه استراتژي توليد در كلاس جهاني اين است كه مشتري را به انجام كسب و كار با سازمانهاي جهان تراز ترغيب سازد، تا با محصولات رقابتي، كيفيت بالا، قيمت مناسب و ارائه خدمات عالي به مشتري و درنتيجه صادرات موثر، فعاليت كند. 1
تاریخ درج: 6 اردیبهشت 1393